Câu “mua xe hay thuê xe cho công ty?” không có đáp án đúng cho mọi doanh nghiệp. Xe chạy mỗi ngày, xe chỉ dùng tiếp khách vài lần một tuần và xe phục vụ nhà máy ba ca là ba bài toán khác nhau.
Thông tin cần nắm nhanh
| Điểm cần chốt | Vì sao quan trọng |
|---|---|
| Cùng phạm vi so sánh | Không so hai phương án khác số ngày/km/giờ |
| Chi phí phát sinh | Phần ngoài giờ, vượt km, VAT có thể làm thay đổi kết quả |
| Xe thay thế/downtime | Ảnh hưởng trực tiếp tới hoạt động doanh nghiệp |
| Đơn vị đo | Nên xem cả chi phí/tháng và chi phí/km |
Khi mua xe thường hợp lý hơn
- Xe được sử dụng gần như mỗi ngày.
- Lịch chạy ổn định nhiều năm.
- Công ty có người quản lý xe và tài xế sẵn.
- Cần chủ động xe bất cứ lúc nào.
- Dòng xe cần dùng ít thay đổi.
Khi thuê xe thường dễ thở hơn
- Nhu cầu thay đổi theo dự án hoặc số lượng nhân sự.
- Không muốn bỏ vốn lớn ngay từ đầu.
- Không muốn quản lý bảo dưỡng, bảo hiểm và xe thay thế.
- Cần đổi cỡ xe theo từng thời điểm.
- Muốn chi phí được quy thành khoản dịch vụ dễ dự toán hơn.
Sai lầm phổ biến: chỉ so tiền mua xe với tiền thuê
Ví dụ công ty mua một xe 7 chỗ. Ngoài tiền mua còn có chi phí vốn, bảo hiểm, bảo dưỡng, lốp, gửi xe, tài xế, thời gian xe nằm sửa và giá trị mất đi khi bán lại. Nếu không đưa các khoản này vào, mua xe gần như lúc nào cũng trông “rẻ” trên bảng Excel.
Thuê xe có nhược điểm gì?
Thuê không phải phép màu. Nếu lịch sử dụng cực dày và ổn định nhiều năm, tổng tiền thuê có thể cao hơn phương án sở hữu tốt. Ngoài ra doanh nghiệp phải quản lý nhà cung cấp, SLA, chất lượng tài xế, xe thay thế và tình trạng xe thực tế.
Một cách so đơn giản trong 3 năm
Hãy lập hai cột:
- Mua: tiền xe + lãi/chi phí vốn + bảo hiểm + bảo dưỡng + lốp + bãi + tài xế – giá trị bán lại.
- Thuê: tiền thuê + khoản phát sinh ngoài hợp đồng + chi phí quản lý nhà cung cấp.
Sau đó đưa cả hai về cùng số km và cùng mức phục vụ. Nếu cột mua dùng xe 100% còn cột thuê chỉ tính 20 ngày/tháng thì phép so đã lệch.
Doanh nghiệp nhỏ thường nên hỏi thêm một câu
Nếu số tiền mua xe được giữ lại cho hàng hóa, marketing, máy móc hoặc dòng tiền vận hành thì nó tạo ra gì? Chi phí cơ hội của vốn cũng là chi phí, dù trên hóa đơn không có dòng nào tên như vậy.
Còn doanh nghiệp lớn?
Doanh nghiệp lớn thường quan tâm thêm tính chuẩn hóa, xe thay thế, báo cáo, VAT, tài xế và khả năng tăng giảm đội xe theo dự án. Khi đó quyết định không còn chỉ là “xe nào rẻ hơn”.
Nếu đang phân vân, lấy báo giá thật rồi mới tính
Đừng so với một con số thuê xe nghe kể lại từ năm trước. Hãy lấy báo giá theo đúng km, số ngày chạy và khung giờ của doanh nghiệp rồi đặt cạnh bảng chi phí sở hữu. Xem thuê xe doanh nghiệp TP.HCM hoặc các phương án thuê xe tháng.
